Pandemi ve Salgın Hastalıklar

Bir çoğumuzun hayatında ilk kez duyduğu ve tanıştığı pandemiyi tanımakla başlamalıyız. Pandemi, dünyada çok yaygın bir coğrafyada ve çok fazla insanı etkileyen, enfekte eden bulaşıcı hastalıklara denir. Etki altında bıraktığı coğrafya bazen bir kıta olabilirken Covid-19 koronavirüste de karşılaştığımız gibi tüm dünyayı etkisi altında da bırakabilir. Bıraktığı etkilerin boyutunu etkileyen birçok unsur vardır. Virüsün gücü, bulaştırıcılık etkisi, virüsten hastalığa evrilme yeteneği, virüsün görüldüğü toplumun sosyo-ekonomik yapısı, toplumun beslenme alışkanlıkları, vücut direnci ve bağışıklıkları, ilgili yerde topluma sunulan sağlık hizmetlerinin kalitesi, iklim gibi çok fazla faktöre bağlıdır.

Bir bulaşıcı hastalığın pandemi ilan edilmesi için bazı gereklilikler ve koşullar konulmuştur. Pandemi, ancak Dünya Sağlık Örgütü (W.H.O.) tarafından ilan edilebilir. Pandemi ilanındaki amaç, ülkeler çapında geniş kapsamlı tedbirlerin alınmasını sağlamak, koruyucu önlemleri artırmak ve hastalığa sebep olan virüsle ilgili bilincin maksimum seviyeye çıkartılmasını sağlamaktır. Tarihte bilinen ilk pandemi ilanı 19’ uncu yüzyıla dayanır ve kolera hastalığı için ilan edilmiştir. Yüzbinlece insanın hayatını kaybettiği koleranın çıktığı dönemlerde Avrupa’da ve Ortadoğu topraklarında süregelen savaşlar nedeniyle ordularda çok sayıda kayıplar verilmiştir ve savaşların seyrini değiştirmiştir.

Tarih sayfalarına bakıldığında hala devam eden iki pandemi vardır. 1981 yılında rapor edildikten sonra 1983 yılında tespiti tanımlanan HIV-AIDS virüsü ve Aralık 2019’ da Çin’ in Wuhan kentinde ortaya çıkarak birkaç ay içinde tüm dünyayı etkisi altına alan Covid-19 koronavirüs. Dünya Sağlık Örgütü, W.H.O., bir hastalığın pandemi kabul edilmesini aşağıda ilan ettiği üç koşula bağlamıştır:

  • İnsanların daha önce yakalanmadıkları yeni bir hastalığın ortaya çıkması.
  • Bu hastalığa sebep olan unsurun kolaylıkla insanlara bulaşabilmesi ve hastalığa yakalanan insanların yaşam faaliyetlerini tehlikeye atıyor olması.
  • Hastalığa sebep olan bu unsurun insanlar arasında hızlı şekilde yayılarak devamlılığını sürdürmesi.

Anlaşıldığı gibi, hastalığın yaygın coğrafyada görülmesi, yaşamsal faaliyetleri tehlikeye sokması, tıbbi bakım gerektiriyor olması pandemi ilan edilmesi için yeterli değildir: hastalığın mutlaka yüksek bulaşıcılığının olması gerekmektedir.

Pandemi hastalığını salgın hastalıklardan ayıran en önemli etmen de budur. Bilindiği gibi Covid-19 solunum yoluyla sadece birkaç ay içinde tüm dünyaya etkisini hissettirmiş olan son derece bulaşıcı bir hastalıktır.

  • Site İçi Yorumlar
Makale gönderim sistemimize hoş geldiniz

Galeri Alanı

828 x 478